Research

เครื่องจักร/อุปกรณ์งานก่อสร้างสะพาน (Bridge Construction Equipment) ตอนที่ 1


วัฒนพงศ์ หิรัญมาลย์
ภาควิชาวิศวกรรมโยธา มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร

เครื่องจักร/อุปกรณ์งานก่อสร้างสะพาน (Bridge Construction Equipment) ตอนที่ 1

สะพาน เป็นโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ ที่มีบทบาทสำคัญเป็นอย่างมากในการขยายการเติบโตตัวของเมือง แต่การเผยแพร่ความรู้ที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีของอุปกรณ์ที่ใช้ในการก่อสร้างสะพานนั้นมีอยู่ค่อนข้างจำกัด บทความนี้จึงประสงค์ที่จะให้ผู้อ่านทุกท่านได้ทราบถึงอุปกรณ์ต่างๆที่ในการก่อสร้างสะพาน รวมถึงความเหมาะสมของแต่ละวิธีสำหรับสะพานแต่ละแบบ

 

หากแบ่งตามลักษณะของสะพานจะสามารถแบ่งสะพานได้เป็น 3 กลุ่ม ใหญ่ๆ คือ

  1. สะพานคอนกรีตหล่อในที่ (Cast-in situ concrete bridge)
  2. สะพานคอนกรีตหล่อสำเร็จ (Precast concrete bridge)
  3. สะพานเหล็ก (Steel bridge)

 

เพื่อให้ได้สะพานแต่ละแบบที่กล่าวไปข้างต้น เราสามารถสร้างได้หลายวิธี แต่ถ้าพิจารณาให้ดีจะพบว่าวิธีก่อสร้างสะพานนั้น มันสามารถแบ่งได้เป็น 4 กลุ่ม ใหญ่ๆ ดังนี้

  1. สร้างโดยวิธีปลายยื่นอิสระ (Free balanced cantilever)
  2. สร้างแบบเต็มช่วงความยาวสะพาน (Full-span)
  3. สร้างโดยการวางคานหลักก่อน (Beam/girder)
  4. สร้างโดยการค่อยๆผลัก (Incremental launching)

ซึ่งแต่ละวิธีก็มีข้อดี/ข้อเสีย แตกต่างกันไป และแต่ละวิธีก็จะมีอุปกรณ์ก่อสร้างที่เหมาะสมกับสะพานแต่ละรูปแบบแตกต่างกันไปด้วยเช่นกัน

จากตารางที่ 1 เมื่อเรานำลักษณะของสะพานและวิธีการก่อสร้างสะพานมารวมเข้าด้วยกัน โดยตัดวิธีการก่อสร้างแบบค่อยๆผลัก (Incremental launching) แยกออกไปก่อน เราจะสามารถจำแนกเครื่องจักร/อุปกรณ์ ที่ใช้ก่อสร้างสะพานได้เป็น 7 ประเภท คือ

 

  1. Bridge Builder (BB) เป็นอุปกรณ์ที่ใช้ก่อสร้างสะพานคอนกรีตแบบหล่อในที่แบบปลายยื่นอิสระที่ละท่อน (Segment) แต่ละท่อนยาวประมาณ 3 – 5 เมตร ดังแสดงในรูปที่ 1 ซึ่งอุปกรณ์นี้หากมองในแง่ของความประหยัดจะสามารถสร้างสะพานได้ช่วงความยาวตั้งแต่ 50 เมตร ถึง 200 เมตร แต่ถ้าต้องการจะใช้จริงๆก็สามารถใช้ได้ตั้งแต่ 40 เมตร จนไปถึง 300 เมตรกันเลย โดยแต่ละท่อนนั้นใช้ระยะเวลาการก่อสร้างที่ 7 วัน ข้อดีของอุปกรณ์ชนิดนี้ก็คือ สามารถใช้ก่อสร้างสะพานช่วงยาวๆได้ สามารถใช้กับรูปหน้าตัดสะพานที่หลากหลาย เหมาะกับสะพานที่มีรัศมีโค้งในแนวราบและแนวดิ่ง เนื่องจากปรับตั้งค่าได้ง่าย รอบการทำงานสั้น (7 วัน) และวนซ้ำ ทำให้คนทำงานสามารถทำได้อย่างชำนาญและคล่องแคล้ว ไม่ต้องการโรงหล่อ (Casting Yard) และชุดนั่งร้าน ซึ่งหมายถึงช่วยประหยัดต้นทุนการก่อสร้างไปได้เยอะ แต่ข้อเสียหรือข้อจำกัดของอุปกรณ์ชนิดนี้ก็มีเช่นกัน คือ เนื่องจากสะพานเป็นสะพานช่วงกว้างดังนั้นความลึกของหน้าตัดสะพานก็จะมากตามไปด้วย ส่งผลให้ต้องใช้ปริมาณคอนกรีตเยอะและหนัก ซึ่งผลลัพธ์คือต้องการฐานรากขนาดใหญ่ตามไปด้วยนั้นเอง

 

ในตอนหน้า เราจะมาทำความรู้จักกับอุปกรณ์ก่อสร้างสะพานประเภทที่ 2 กัน นั้นคือ Moveable scaffolding system (MSS) ส่วนในตอนนี้ผู้เขียนขอลาไปก่อนครับ สวัสดีครับ

 

<< ย้อนกลับ